ZUTPHEN – Tijdens de jaarlijkse Vlaggendag van de Nederlandse Vereniging voor Vlaggenkunde (NVvV) in Zutphen is afgelopen zaterdag de Dr. Willem van Ham Prijs 2025 uitgereikt. De vlaggenkundige onderscheiding is toegekend aan het D66-campagneteam voor de wijze waarop zij het afgelopen jaar de beeldvorming over de Nederlandse vlag hebben beïnvloed. Campagnemanager Benjamin Buurman nam de bijbehorende oorkonde in ontvangst.
De NVvV, de vereniging die zich richt op de objectieve bestudering van vlaggen en hun gebruik, reikt de prijs jaarlijks uit aan personen of organisaties die een bijzondere bijdrage hebben geleverd aan de vlaggenkunde in Nederland. Met de toekenning markeert de vereniging een belangrijke vlaggenkundige ontwikkeling in de Nederlandse samenleving.
Van protestsymbool naar maatschappelijke verbinding
De toekenning staat in het licht van de veranderde betekenis van de Nederlandse vlag in het afgelopen jaar. De nationale driekleur werd veelvuldig politiek en activistisch ingezet, met name in een specifiek deel van het politieke spectrum. Denk hierbij aan het gebruik van vlaggen bij de demonstraties op het Malieveld en andere protesten in het land. Hierdoor fungeerde de vlag in de publieke perceptie steeds vaker als een symbool van (rechts) protest.
Het juryrapport van de NVvV signaleert dat dankzij de campagne van D66 richting de Tweede Kamerverkiezingen een kentering heeft plaatsgevonden in die beeldvorming. Het D66-campagneteam koos er tijdens de Tweede Kamerverkiezingen bewust voor om de Nederlandse driekleur naar voren te schuiven als verbindend symbool voor alle Nederlanders. Door het symbool op te eisen binnen een brede, democratische context, schoof de publieke beeldvorming in de richting van de basis: de nationale vlag als een neutraal symbool waar iedere inwoner van Nederland zich zonder politieke stellingname achter kan scharen.
Objectieve blik op vlagvertoon
“Vlaggenkunde gaat niet alleen over historische ontwerpen, maar juist ook over hoe vlaggen vandaag de dag in de samenleving worden gebruikt,” licht NVvV-voorzitter Davied van Berlo toe. “We hebben gezien dat de Nederlandse vlag de afgelopen periode vaak werd ingezet als symbool van protest of toegeëigend door een bepaalde politieke richting. De keuze van het campagneteam om de vlag te positioneren als een inclusief en verbindend symbool, is vanuit vlaggenkundig perspectief een relevante ontwikkeling.”
Campagnemanager Benjamin Buurman was aanwezig in Zutphen om de oorkonde in ontvangst te nemen. Hij vertelde dat het thema al enige tijd in ontwikkeling was in de campagne van D66, maar dat de protesten in Den Haag het campagneteam ertoe deden besluiten om de vlag nadrukkelijk naar voren te schuiven in de campagne. “We hebben de vlag niet van iemand afgepakt. We hebben laten zien dat zij van iedereen is.” Buurman laat weten dat de oorkonde een plek krijgt op het partijkantoor.
Over de prijs en de NVvV
De Dr. Willem van Ham Prijs is vernoemd naar historicus, oud-archivaris van Bergen op Zoom en vooraanstaand vlaggenkundige dr. Willem van Ham (1937-2020). Eerdere winnaars waren Hans Nijenhuis, voormalig hoofdredacteur van het Algemeen Dagblad, en rapper Sef.
De Nederlandse Vereniging voor Vlaggenkunde werd opgericht in 1966 (als eerste vlaggenkundige vereniging ter wereld) en houdt zich onafhankelijk en zonder politieke kleur bezig met de studie van de vexillologie (vlaggenkunde) in al haar veelzijdigheid.
